Resilient , Renovation and Reactivation of hospital after disaster
ဒီအကြောင်းအရာဟာ ဆေးရုံတွေကို ဘေးအန္တရာယ်ခံနိုင်ရည်ရှိအောင် ပြန်လည်တည်ဆောက်တာ၊ ပြုပြင်တာနဲ့ ပြန်လည်လှုပ်ရှားတာဖြစ်တဲ့အတွက် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့အစည်း (WHO) နဲ့ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းတွေရဲ့ လမ်းညွှန်ချက်တွေ၊ သီအိုရီတွေအပေါ် အခြေခံပြီး ရိုးရိုးရှင်းရှင်းပဲ ရှင်းပြချင်ပါတယ်။
Resilience (ခိုင်ခံ့မှု)
ပထမဆုံးအနေနဲ့ Resilience (ခိုင်ခံ့မှု) အကြောင်း ပြန်ကြည့်ရအောင်။ ဒါက ဆေးရုံတစ်ခုဟာ ဘေးအန္တရာယ်မဖြစ်ခင်ကတည်းက ကြိုတင်ပြင်ဆင်ထားပြီး ဘေးဒဏ်ခံရတဲ့အခါမှာ ပုံမှန်လုပ်ဆောင်မှုတွေကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းနိုင်တဲ့ စွမ်းရည်ကို ဆိုလိုတာဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလိုခံနိုင်ရည်ရှိအောင် ဘယ်လိုလုပ်ရမယ်ဆိုတာကို Resilience Theory (ခံနိုင်ရည်ရှိမှု သီအိုရီ) ကနေ အခြေခံနိုင်ပါတယ်။
ဒီသီအိုရီအရ ဆေးရုံလို အဖွဲ့အစည်းတွေဟာ ဘေးဒဏ်ကို ခံနိုင်ရည်ရှိပြီး လုပ်ငန်းတွေ ပုံမှန်အတိုင်း ဆက်လက်လည်ပတ်နိုင်ရပါမယ်။ ဒီအတွက် adaptive capacity (လိုက်လျောညီထွေနိုင်စွမ်း) နဲ့ anticipatory capacity (ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်စွမ်း) ဆိုတဲ့ အချက်နှစ်ချက်က အဓိကကျပါတယ်။
ဥပမာ – WHO ရဲ့ လမ်းညွှန်ချက်တွေမှာ ဘေးအန္တရာယ်အတွက် ကြိုတင်အန္တရာယ်စစ်ဆေးခြင်း (risk assessment)၊ ဝန်ထမ်းတွေနဲ့ ပစ္စည်းကိရိယာတွေကို လေ့ကျင့်ပေးခြင်း စတဲ့ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေ ပါဝင်ပါတယ်။
လက်တွေ့မှာဆိုရင် ဆေးရုံတွေအနေနဲ့ ငလျင်ဒဏ် သို့မဟုတ် ရေကြီးရေလျှံမှုအတွက် ဘေးကင်းရေးစနစ်တွေ တပ်ဆင်တာ၊ အရေးပေါ်ဓာတ်အားပေးစနစ် (backup generators) တွေ ထည့်သွင်းတာမျိုး လုပ်ဆောင်ကြပါတယ်။ ဒီလိုလုပ်ဆောင်ခြင်းအားဖြင့် ဘေးဒဏ်ဖြစ်ပေါ်ချိန်မှာ လူနာကုသမှုတွေ မရပ်တန့်သွားအောင် အထောက်အကူပြုနိုင်ပါတယ်။
Renovation (ပြုပြင်မြှင့်တင်ခြင်း)
ဒုတိယအနေနဲ့ Renovation (ပြုပြင်မြှင့်တင်ခြင်း) အကြောင်းကို ဆက်ပြောကြရအောင်။ ဒါဟာ ဘေးအန္တရာယ်ကြောင့် ပျက်စီးသွားတဲ့ အဆောက်အအုံကို ရိုးရိုးပြန်ဆောက်တာ မဟုတ်ဘဲ “Building Back Better” (BBB) (ပိုမိုကောင်းမွန်အောင် ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်း) ဆိုတဲ့ သီအိုရီကို အခြေခံပြီး လုပ်ဆောင်တာပါ။
ဒီသီအိုရီရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်က ဘေးဒဏ်ခံရပြီး ပြန်လည်တည်ဆောက်တဲ့အခါ နောက်ထပ်ဘေးအန္တရာယ်တစ်ခု ထပ်မံကြုံလာရင် ပိုမိုခံနိုင်ရည်ရှိအောင် မြှင့်တင်ပေးဖို့ဖြစ်ပါတယ်။
ဥပမာ – ရေကြီးရေလျှံမှုကြောင့် ပျက်စီးသွားရင် နံရံတွေကို ရေဒဏ်ခံနိုင်အောင် ပြန်လည်ဒီဇိုင်းဆွဲတာမျိုး၊ ဒါမှမဟုတ် လျှပ်စစ်စနစ်တွေကို ရေမရောက်နိုင်တဲ့ အမြင့်နေရာတွေမှာ ပြောင်းရွှေ့တပ်ဆင်တာမျိုး လုပ်ဆောင်နိုင်ပါတယ်။
လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအနေနဲ့ Pan American Health Organization (PAHO) ရဲ့ လမ်းညွှန်ချက်မှာ ပြုပြင်တဲ့အခါ ကူးစက်ရောဂါကာကွယ်ရေး (Infection Control Risk Assessment – ICRA) ကို လိုက်နာဖို့ လိုအပ်တယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။ ဒါဟာ ပြုပြင်နေစဉ်ကာလအတွင်းမှာ လူနာတွေ ဘေးအန္တရာယ်မဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးတာပါ။ ဒီလိုပြုပြင်ဖို့အတွက် လိုအပ်တဲ့ဘတ်ဂျက်တွေကို နိုင်ငံတကာအကူအညီတွေကနေ ရှာဖွေရရှိအောင် ဆက်သွယ်တာကလည်း အရေးကြီးတဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလိုလုပ်ဆောင်ခြင်းဖြင့် ဆေးရုံဟာ ပိုမိုခိုင်မာလာစေမှာပါ။
Reactivation (ပြန်လည်လှုပ်ရှားခြင်း)
တတိယအချက်ဖြစ်တဲ့ Reactivation (ပြန်လည်လှုပ်ရှားခြင်း) ဆိုတာကတော့ ပြုပြင်မှုတွေ ပြီးသွားတဲ့အခါမှာ ဆေးရုံရဲ့ လုပ်ငန်းတွေ မြန်မြန်ဆန်ဆန် ပြန်လည်စတင်နိုင်အောင် လုပ်ဆောင်တာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအတွက် Organizational Resilience Model (အဖွဲ့အစည်း ခံနိုင်ရည်ရှိမှုပုံစံ) ကနေ သီအိုရီအခြေခံနိုင်ပါတယ်။
ဒီပုံစံအရ ဆေးရုံဟာ ဘေးဒဏ်ဖြစ်ပေါ်ချိန်မှာ သတင်းအချက်အလက်တွေ စုဆောင်းတာ (data collection), အခြေအနေကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာတာ (situation analysis) နဲ့ အနာဂတ်ဘေးအန္တရာယ်ကို ကြိုတင်ခန့်မှန်းတာ (risk anticipation) တွေကို လုပ်ဆောင်ပြီးမှ ပြန်လည်လှုပ်ရှားနိုင်ရပါမယ်။
လက်တွေ့မှာတော့ ဆေးဝါးပစ္စည်းစတော့တွေ ပြန်ဖြည့်တင်းတာ၊ ဝန်ထမ်းတွေကို ပြန်လည်စုစည်းပြီး လေ့ကျင့်ပေးတာ၊ စမ်းသပ်စစ်ဆေးတဲ့စနစ်တွေကို ပြန်လည်စမ်းသပ်တာမျိုးတွေ လုပ်ဆောင်ရပါတယ်။
ဥပမာ – COVID-19 ကပ်ရောဂါအပြီးမှာ ဆေးရုံတွေဟာ ဒီလုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေနဲ့ လုပ်ငန်းတွေကို ပြန်လည်စတင်ခဲ့ကြပါတယ်။ ဒီလိုမြန်မြန်ဆန်ဆန် ပြန်လည်လည်ပတ်နိုင်ခြင်းက လူနာတွေရဲ့ အသက်ကို ကယ်တင်နိုင်စွမ်းကို မြှင့်တင်ပေးပါတယ်။
အချုပ်အားဖြင့် ပြောရရင် ဒီအချက်သုံးချက်ကို စနစ်တကျလုပ်ဆောင်နိုင်မယ်ဆိုရင် ဆေးရုံတွေဟာ ဘေးအန္တရာယ်တွေကနေ ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ ကာကွယ်နိုင်ပြီး ခံနိုင်ရည်ရှိလာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
ကျွန်တော်တို့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ငလျင်ဒဏ်နဲ့ ရေကြီးရေလျှံမှုတွေ အများအပြားရှိတဲ့အတွက် ဒီသီအိုရီတွေနဲ့ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေကို လက်တွေ့အသုံးချသင့်ပါတယ်။
နပေတိုး
Discover more from naywinaung
Subscribe to get the latest posts sent to your email.