Chapter 8. Training and Developing Employees

မင်္ဂလာပါ! ဒီတစ်ခါ Chapter 8: Training and Developing Employees (ဝန်ထမ်းများအား လေ့ကျင့်ပေးခြင်းနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်ခြင်း) အကြောင်းကို ပြောပြပေးပါမယ်။ ဒီအခန်းဟာ ဝန်ထမ်းတွေရဲ့ အရည်အချင်းနဲ့ စွမ်းဆောင်ရည်တွေကို မြှင့်တင်ဖို့ ဘယ်လိုစီစဉ်ရမယ်၊ ဘယ်လိုလေ့ကျင့်ပေးရမယ်၊ ဘယ်လိုတိုးတက်အောင် လုပ်ပေးရမယ်ဆိုတာတွေကို အဓိကထားပြီး ရှင်းပြထားပါတယ်။

အဓိက အချက်တွေကတော့:

• ဝန်ထမ်းအသစ်ကို လမ်းညွှန်ပေးခြင်း (Employee Orientation)
  • ဝန်ထမ်းအသစ်တွေ ကုမ္ပဏီထဲရောက်လာတဲ့အခါ သူတို့ရဲ့အလုပ်နဲ့ပတ်သက်တဲ့ အခြေခံအချက်အလက်တွေ၊ အလုပ်ကို ကျေနပ်စွာလုပ်ဆောင်နိုင်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ဗဟုသုတတွေ၊ ကုမ္ပဏီရဲ့ ရည်မှန်းချက်တွေ၊ တန်ဖိုးတွေနဲ့ ဓလေ့ထုံးတမ်းတွေကို မိတ်ဆက်ပေးရတာကို Orientation လို့ခေါ်ပါတယ်။
  • ဒီလုပ်ငန်းစဉ်ဟာ နာရီအနည်းငယ်ကနေ ရက်သတ္တပတ်ပေါင်းများစွာအထိ ကြာမြင့်နိုင်ပါတယ်။ Toyota လိုကုမ္ပဏီမျိုးဆိုရင် ဝန်ထမ်းအသစ်တွေကို ၄ ရက်ကြာ သင်တန်းပေးပြီး ကုမ္ပဏီရဲ့ တန်ဖိုးတွေ၊ အဖွဲ့အစည်းနဲ့လုပ်ဆောင်ပုံတွေ၊ စဉ်ဆက်မပြတ် တိုးတက်မှုတွေ၊ ပြဿနာဖြေရှင်းပုံတွေ၊ မီးဘေးကာကွယ်ရေးတွေကို သင်ကြားပေးပါတယ်။
  • ဒီ Orientation အဆင့်ဟာ ဝန်ထမ်းအသစ်တွေ ကုမ္ပဏီနဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပိုမိုချိတ်ဆက်မိပြီး အလုပ်ကို ပိုမိုစိတ်ပါဝင်စားစွာ လုပ်ဆောင်နိုင်ဖို့ (Employee Engagement) အရေးကြီးပါတယ်။
• လေ့ကျင့်ရေးလုပ်ငန်းစဉ် (The Training Process)
  • လေ့ကျင့်ရေးဆိုတာကတော့ ဝန်ထမ်းအသစ်ဖြစ်စေ၊ လက်ရှိဝန်ထမ်းဖြစ်စေ သူတို့ရဲ့အလုပ်တွေကို ကောင်းစွာလုပ်ဆောင်နိုင်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ ကျွမ်းကျင်မှုတွေကို သင်ကြားပေးခြင်းဖြစ်ပါတယ်။
  • လေ့ကျင့်ရေးလုပ်ငန်းစဉ်မှာ အဆင့် ၅ ဆင့်ရှိပါတယ်-
    1. လိုအပ်ချက်ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း (Needs Analysis): ဘယ်သူတွေကို သင်တန်းပေးဖို့လိုလဲ၊ ဘာတွေသင်ပေးရမလဲဆိုတာကို ရှာဖွေတာဖြစ်ပါတယ်။
       • ဝန်ထမ်းအသစ်တွေအတွက်ဆိုရင် အလုပ်တာဝန်တွေကို အသေးစိတ်ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာပြီး ဘယ် subtask တွေကို သင်ပေးရမယ်ဆိုတာကို သတ်မှတ်ရပါတယ် (Task Analysis)။
       • လက်ရှိဝန်ထမ်းတွေအတွက်ဆိုရင် သူတို့ရဲ့ စွမ်းဆောင်ရည်မှာ ဘာကွာဟချက်တွေရှိလဲ၊ အဲဒီကွာဟချက်တွေက သင်တန်းလိုအပ်လို့လားဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်ရပါတယ် (Performance Analysis)။ ဒီလိုခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာဖို့အတွက် စောင့်ကြည့်လေ့လာတာ၊ တွေ့ဆုံမေးမြန်းတာ၊ စစ်ဆေးတာ၊ သဘောထားစစ်တမ်းကောက်တာ၊ နေ့စဉ်မှတ်တမ်းတွေနဲ့ Software တွေကို အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
    2. သင်ရိုးညွှန်းတမ်း ဒီဇိုင်းရေးဆွဲခြင်း (Instructional Design): သင်ကြားရေးပန်းတိုင်တွေ၊ သင်ရိုးညွှန်းတမ်း၊ သင်ကြားမယ့်ပုံစံနဲ့ သင်ထောက်ကူပစ္စည်းတွေကို စီစဉ်တာဖြစ်ပါတယ်။
    3. အတည်ပြုစစ်ဆေးခြင်း (Validation): သင်ကြားရေးအစီအစဉ်ကို အသေးစားအုပ်စုငယ်တစ်ခုနဲ့ စမ်းသပ်စစ်ဆေးတာ ဖြစ်ပါတယ်။
    4. အကောင်အထည်ဖော်ခြင်း (Implementation): သင်ကြားရေးအစီအစဉ်ကို ဝန်ထမ်းတွေဆီ တကယ်အကောင်အထည်ဖော် သင်ကြားပေးတာကို ဆိုလိုပါတယ်။
    5. အကဲဖြတ်ခြင်း (Evaluation): သင်ကြားရေးအစီအစဉ်ရဲ့ ထိရောက်မှုရှိမရှိကို အကဲဖြတ်တာဖြစ်ပါတယ်။
• လေ့ကျင့်ရေးနည်းစနစ်များ (Training Techniques)
  • On-the-Job Training (OJT): အလုပ်ကို တကယ်လုပ်ရင်း သင်ယူတာဖြစ်ပြီး ကုမ္ပဏီအများစုမှာ ဒါကပဲ တစ်ခုတည်းသော သင်တန်းဖြစ်နေတတ်ပါတယ်။
  • Apprenticeship Training (အလုပ်သင်သင်တန်း): ကျွမ်းကျင်မှုအမျိုးမျိုးအတွက် အလုပ်ထဲမှာရော၊ စာသင်ခန်းထဲမှာပါ သင်ယူရတဲ့ သင်တန်းမျိုးပါ။
  • Job Instruction Training (JIT): အလုပ်ရဲ့ အခြေခံအဆင့်တွေကို အသေးစိတ်စီစဉ်ပြီး တစ်ဆင့်ချင်း သင်ကြားပေးတာပါ။
  • Programmed Learning: မေးခွန်းတွေ၊ အချက်အလက်တွေကို တင်ပြပြီး ဝန်ထမ်းတွေရဲ့ တုံ့ပြန်မှုနဲ့ မှန်ကန်မှုအပေါ် ချက်ချင်း Feedback ပေးတဲ့ နည်းစနစ်ပါ။
  • Behavior Modeling: ဗီဒီယိုတွေနဲ့ ကောင်းမွန်တဲ့လုပ်ဆောင်ပုံတွေကို ပြသခြင်း၊ အခန်းကဏ္ဍခွဲပြီး သရုပ်ဆောင်ခြင်း၊ Feedback ပေးခြင်းတို့ပါဝင်ပါတယ်။
  • Electronic Performance Support Systems (EPSS): ဝန်ထမ်းတွေ လိုအပ်တဲ့ အချက်အလက်နဲ့ လမ်းညွှန်ချက်တွေကို ကွန်ပျူတာစနစ်ကနေ ချက်ချင်းပေးတာပါ။
  • Job Aids: အလုပ်လုပ်ဆောင်ရာမှာ လမ်းညွှန်ပေးနိုင်တဲ့ ညွှန်ကြားချက်များ၊ ပုံများ၊ စာရင်းများ စသည်ဖြင့်ပါ။
  • Lifelong Learning: ဝန်ထမ်းတွေ အလုပ်မှာအောင်မြင်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ အခြေခံပညာရေးကို ရရှိစေဖို့ ကူညီတာဖြစ်ပါတယ်။
  • Cross Training: ဝန်ထမ်းတွေကို မတူညီတဲ့အလုပ်တွေ ဒါမှမဟုတ် တာဝန်တွေကို သင်ကြားပေးတာပါ။
  • Web 2.0 Learning: ဆိုရှယ်မီဒီယာကို သင်ကြားရေးအတွက် အသုံးပြုတာဖြစ်ပါတယ်။
• စီမံခန့်ခွဲမှုဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု (Management Development)
  • On-the-job နည်းလမ်းများ: Job Rotation (အလုပ်နေရာ အလှည့်ကျလုပ်ကိုင်ခြင်း)၊ Coaching/Mentoring (နည်းပြခြင်း/လမ်းညွှန်ခြင်း)၊ Action Learning (လက်တွေ့ပြဿနာဖြေရှင်းရင်း သင်ယူခြင်း)။
  • Off-the-job နည်းလမ်းများ: Case Study Method (ဖြစ်ရပ်မှန်လေ့လာမှု)၊ Management Games (စီမံခန့်ခွဲမှုဂိမ်းများ)၊ Role-Playing (အခန်းကဏ္ဍသရုပ်ဆောင်ခြင်း)၊ In-house Development Centers (ပြည်တွင်းဖွံ့ဖြိုးရေးစင်တာများ)၊ Executive Coaches (အကြီးအကဲများအတွက် နည်းပြများ)။
• အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုကို ဦးဆောင်ခြင်း (Leading Organizational Change)
  • Organizational Development (OD): အဖွဲ့အစည်းရဲ့ ထိရောက်မှုနဲ့ စွမ်းဆောင်ရည်ကို မြှင့်တင်ဖို့ အပြုအမူဆိုင်ရာသိပ္ပံပညာကို အသုံးပြုတဲ့ ပြောင်းလဲမှုလုပ်ငန်းစဉ်ဖြစ်ပါတယ်။
  • Kurt Lewin ရဲ့ Change Process: Unfreezing (အပြောင်းအလဲအတွက် ပြင်ဆင်ခြင်း)၊ Moving (အပြောင်းအလဲကို လုပ်ဆောင်ခြင်း)၊ Refreezing (အပြောင်းအလဲကို ခိုင်မြဲစေခြင်း)။
  • Kotter ရဲ့ 8-step process: အပြောင်းအလဲကို ဦးဆောင်ဖို့အတွက် အရေးတကြီးလိုအပ်ချက်ကို ဖန်တီးတာ၊ မဟာမိတ်ဖွဲ့တာ၊ ရည်မှန်းချက်ချမှတ်တာ၊ ဆက်သွယ်တာ၊ ဝန်ထမ်းတွေကို စွမ်းဆောင်ခွင့်ပေးတာ၊ အောင်မြင်မှုသေးသေးလေးတွေ ဖန်တီးတာ၊ တိုးတက်မှုတွေကို ခိုင်မာစေတာနဲ့ နည်းလမ်းအသစ်တွေကို ပုံမှန်လုပ်ဆောင်လာအောင် လုပ်တာတွေ ပါဝင်ပါတယ်။
• လေ့ကျင့်ရေးကို အကဲဖြတ်ခြင်း (Evaluating Training)
  • လေ့ကျင့်ရေးအစီအစဉ်ရဲ့ ထိရောက်မှုရှိမရှိကို အကဲဖြတ်ရာမှာ controlled study (ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ လေ့လာမှု) က အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းဖြစ်ပါတယ်။
  • လေ့ကျင့်ရေးရဲ့ ရလဒ် ဒါမှမဟုတ် သက်ရောက်မှုတွေကို အမျိုးအစား (၄) မျိုးခွဲပြီး တိုင်းတာနိုင်ပါတယ်-
    1. Reaction (တုံ့ပြန်မှု): သင်တန်းသားတွေရဲ့ ကျေနပ်မှု။
    2. Learning (သင်ယူမှု): ရရှိခဲ့တဲ့ ဗဟုသုတ။
    3. Behavior (အပြုအမူ): အလုပ်လုပ်ဆောင်ပုံ ပြောင်းလဲမှု။
    4. Results (ရလဒ်): ကုမ္ပဏီရဲ့ ရောင်းအား၊ အရည်အသွေး စတာတွေလို အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ ရလဒ်တွေအပေါ် သက်ရောက်မှု။

ဒီအချက်တွေက Chapter 8 ရဲ့ အဓိက အနှစ်သာရတွေပဲဖြစ်ပါတယ်။ ဝန်ထမ်းတွေရဲ့ စွမ်းဆောင်ရည် တိုးတက်ဖို့အတွက် လေ့ကျင့်ရေးနဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု အစီအစဉ်တွေက ဘယ်လောက်အရေးကြီးတယ်ဆိုတာကို ဒီအခန်းကနေ မြင်တွေ့နိုင်ပါတယ်။