Convenience Sampling

Convenience Sampling ဆိုတာ Non-probability Sampling Technique တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ လူတွေကို ရွေးချယ်တဲ့အခါမှာ သုတေသီနဲ့ နီးစပ်တဲ့သူတွေ၊ အလွယ်တကူ ရနိုင်တဲ့သူတွေကိုပဲ ရွေးချယ်တာမျိုးပေါ့။ ပြောရရင် သိပ်ပြီးစနစ်တကျ မရှိတဲ့ sampling တစ်ခုပါပဲ။

ဒီနည်းလမ်းကို သုံးမယ်ဆိုရင်…

၁။ ပထမဦးဆုံး လေ့လာချင်တဲ့ Target Population ကို အတိအကျ သတ်မှတ်ရပါမယ်။
၂။ ပြီးရင် အလွယ်တကူ ဆက်သွယ်လို့ရတဲ့သူတွေကို ရှာရပါမယ်။
၃။ ပြီးတော့ အဲ့ဒီလူတွေကို လေ့လာမှုမှာ ပါဝင်ဖို့ ဖိတ်ခေါ်ရပါမယ်။
၄။ နောက်ဆုံး သူတို့ဆီကနေ Data တွေကို စုဆောင်းလိုက်ရုံပါပဲ။

Convenience Sampling မှာ Sample Size ဘယ်လောက်ယူရမလဲဆိုတာကို တိတိကျကျ တွက်လို့မရပါဘူး။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ဒါက ကျပန်းရွေးချယ်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အချိန်ရယ်၊ ငွေကြေးရယ်၊ လူရယ် အဲ့ဒါတွေကို ကြည့်ပြီး လေ့လာမှုအတွက် လုံလောက်တဲ့ Data ရဖို့တော့ ကြိုးစားရပါမယ်။

အားသာချက်တွေကတော့ လုပ်ရတာ အရမ်းလွယ်ပါတယ်။ ဘာမှ စဉ်းစားနေစရာမလိုပါဘူး။ကုန်ကျစရိတ် သက်သာပါတယ်။ အလွယ်တကူ ရနိုင်တဲ့သူတွေကိုပဲ သုံးတာဆိုတော့ ပိုက်ဆံသိပ်မကုန်ပါဘူး။စမ်းသပ်လေ့လာမှုတွေ လုပ်တဲ့အခါမှာ အသုံးဝင်ပါတယ်။

အားနည်းချက်တွေကတော့ Bias ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ လူတွေကို စိတ်ကြိုက်ရွေးတာဆိုတော့ ရလဒ်တွေက မမှန်နိုင်ပါဘူး။ ယေဘုယျ မဆန်ပါဘူး။ population ကို ကိုယ်စားမပြုနိုင်ပါဘူး။Systematic Error တွေ ပါလာနိုင်ပါတယ်။

Convenience Sampling ကို စမ်းသပ်လေ့လာမှုတွေ လုပ်တဲ့အခါ။ အချိန်နဲ့ ပိုက်ဆံ မလုံလောက်တဲ့အခါ။ ရလဒ်တွေကို သိပ်အတည်မယူတဲ့အခါမျိုးတွေမှာ သုံးသင့်ပါတယ်။
Convenience Sampling မှာ အားနည်းချက်တွေ အများကြီးရှိတယ်ဆိုတာကို မမေ့သင့်ပါဘူး။
– ရလဒ်တွေက အားနည်းတယ်ဆိုတာကို အသိအမှတ်ပြုရပါမယ်။
– လူတွေရဲ့ အချက်အလက်တွေကို စုဆောင်းပြီး Population နဲ့ ဘယ်လောက်နီးစပ်လဲဆိုတာကို တိုင်းတာသင့်ပါတယ်။
– တခြား Sampling နည်းတွေနဲ့ တွဲသုံးပြီး အားနည်းချက်ကို လျှော့ချနိုင်ပါတယ်။

တလက်စတည်း ကျွန်တော်တို့အခု အသုံးများတဲ့ google form နဲ့ survey ကောက်တိုင်း convenient sampling မဟုတ်ကြောင်း သိဖို့လိုပါတယ်။ အခြား sampling တွေကိုလည်း google form နဲ့ ကောက်ယူနိုင်ပါတယ်။

Online ကနေ Google Form နဲ့ Survey လုပ်တာက များသောအားဖြင့် Convenience Sampling နဲ့ ဆင်တူပါတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ Google Form ကို လူတိုင်းဝင်ဖြေလို့ရအောင် ဖွင့်ထားမယ်ဆိုရင် Survey ဖြေတဲ့သူတွေကို ကျပန်းရွေးချယ်တာမဟုတ်ဘဲ ကိုယ့်အတွက် အလွယ်တကူ ရနိုင်တဲ့သူတွေပဲ ဖြေရမှာမို့ပါ။

ဒါပေမဲ့ Google Form Survey ကို ဘယ်လို ဖြန့်ဝေလဲ၊ ဘယ်သူတွေကို ဖြေခိုင်းလဲဆိုတဲ့ အချက်တွေပေါ်မူတည်ပြီး တခြား Sampling နည်းတွေလည်း ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။

– Simple Random Sampling

Email List ထဲက လူတွေကို ကျပန်းရွေးပြီး Google Form ကို ပို့ပေးမယ်ဆိုရင် Simple Random Sampling ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

– Stratified Sampling
လူတွေကို အလွှာတွေခွဲပြီး အလွှာတစ်ခုချင်းစီကနေ လူတွေကို ကျပန်းရွေးပြီး Google Form ကို ပို့ပေးမယ်ဆိုရင် Stratified Sampling ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

– Purposive Sampling
သုတေသနရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ လူတွေကိုပဲ ရွေးပြီး Google Form ကို ပို့ပေးမယ်ဆိုရင် Purposive Sampling ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

– Snowball Sampling
ကိုယ်သိတဲ့ လူတွေကို Google Form ကို ဖြည့်ခိုင်းပြီး သူတို့သိတဲ့ တခြားလူတွေကို ဆက်ပြီး ဖြည့်ခိုင်းမယ်ဆိုရင် Snowball Sampling ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

ဒါကြောင့် Google Form Survey က ဘာ Sampling လဲဆိုတာကို အတိအကျပြောဖို့အတွက် Survey ကို ဘယ်လို ဖြန့်ဝေလဲ၊ ဘယ်သူတွေကို ဖြေခိုင်းလဲဆိုတာကို သိဖို့ လိုပါတယ်။ အများအားဖြင့်တော့ Convenience Sampling နဲ့ သွားဆင်တူတာများပါတယ်။

နပေတိုး